دسترسی به معلومات جامع و همه گیر در سایت کوفی  

گزارنده: نذرالله عنایت: 7حمل1388

دیدگاه های متفاوت در بارة  بودجه سال 1388

دولت ها همه ساله به اساس برنامه وپلان کاری ونیازشهروندان کشور، بودجه عمومی خود راکه شامل بودجه انکشافی وعادی می شود بعد ازطی مراحل به تصویب مراجع تقنینی می رساند.

هفته گذشته بودجه سال 1388 به ارزش مجموعی 2900 میلیون دالر به تصویب پارلمان رسید وعکس العمل هایی را درپی داشت.

برخی ازاعضای شورای ملی مدعی اندکه تصویب بودجه برمبنای واقعیت های کشوراستوارنبوده پاسخگوبرای رشد وتوسعه افغانستان نیست.

سلطان محمد اورنگ نماینده مردم بدخشان درشورای ملی مدعی است دولت افغانستان به دلایلی  زیادی نتوانسته درتصویب بودجه واقعیت های عینی افغانستان را درنظربگیرد وبه اساس پالیسی های خاصی که دارد دریخ می نویسد ودرآفتاب می گذارد.

آقای اورنگ مشکلات عمده بودجه سال 1388 را عدم توازن بین بودجه عادی وانکشافی دانسته ومی گوید دولت تاهنوزهیچ برنامه برای انکشاف زیربناها ندارد وهیچ تضمنی وجود ندارد که این بودجه درمجرای اصلی خودش استفاده صورت گیرد؟

درهمین حال برخی ازکاشناسان مسایل اقتصادی بدین باورند که وقتی بودجه انکشافی درپارلمان به تصویب می رسد وحثیت سند قانونی به خود می گیرد باید بودجه درمجرای اصلی خود به مصرف  برسد وپولی که برای پروژه های انکشافی اختصاص می یابد، درست درهمان برنامه استفاده شود.

استاد مسعود استاد دانشکده اقتصاد دانشگاه کابل میگوید: چون دولت برنامه انکشافی سالم ندارد بیم آن می رود که این پول ها مورد دست برد قرار گیرد، چنانکه طی هشت سال گذشته این کارصورت گرفته  ومدیران کلان دولتی ازاین طریق، صاحب سرمایه های هنگفتی شدند.

این درحالیست که مجموع بودجه انکشافی سال 1387 مبلغ 1356.63 میلیون دالرمی رسيد، تابه کنون دولت ازنحوه مصرف وچگونگی آن گزارشی برای شورای ملی ارايه نکرده است و معلوم نیست وکلاي مردم چگونه بدون این که بدانند بودجه سال پار، درکدام مجرا وبرنامه ها به مصرف رسیده است بودجه سال 1388را  چشم بسته به تصویب رسانده اند.

محمد داود سلطان زوی وکیل مردم غزنی بدین باوراست که تصویب بودجه دریک تاریکی صورت گرفته است، زیراوقتی یک مملکت بودجه عادی و انکشافی را تصویب می کنید، باید برنامه های عادی وانکشافی دولت را به درست مطالعه کرده باشید وبدانید که چه درکجا به مصرف می رسد وظرفیت کار درکدام مرحلۀ خود قراردارد.

آقای سلطان زوی به این باوراست که بیشترینه بودجه افغانستان  درمواردی به مصرف می رسد که هیچ درد مردم را مداوا نکرده بلکه زمینه های فاصله را بین مردم  ودولت باگذشت هرروز زیاد ترمی سازد.

اوازمسایل تجملی ومصارفی بی جا وبی مورد دولت وخریداری موترهای مود سال یاد آورشده می گوید: اگراین گونه مصارف درپروژه های عام المنفعه  وظرفیت سازی درعرصه دولت داری و فقرزدایی صورت بگیرد، فرایند خوبی درپی خواهد داشت چیزیکه متاسفانه کمترمی بینم.

وکیل مردم غزنی  اضافه کرد که ضعف مدیریت وضعف ظرفیت درساختاردولت باعث شده است تا بودجه های انکشافی سال گذشته به صورت درست تطبیق گردد.

احمد بهزاد وکیل مردم هرات درشورای ملی ، می گوید: دولت افغانستان برای پروژه های زیربنایی درست توجه نکرده ودرهیچ ولایت افغانستان، هیچ پروژه یی وجود ندارد که در آن مقدارده میلیون دالر، سرمایه گذاری شده باشد.

اومعتقد است که نگاه دولت یک نگاه عادلانه ومنصفانه نسبت به همه مردم افغانستان نبوده ومراکزمالی درکشوردراختیاریک شبکه است وتلاش دارند برنامه های خاص خودرابدون درنظرداشت منافع مردم  تطبیق کنند.

به باورآقای بهزاد پارلمان افغانستان تا به کنون منفعلانه عمل کرده وبعضاً با پروژه های کم اهمیت ودادن برخی ازامتیازات،  دهن برخی ازنمایندگان را بسته اند.

قدریه یزدان پرست نماینده مردم کابل درولسی جرکه می گوید: تصویب بودجه درشرایطی صورت گرفت که توأم با مشکلات بود واین بودجه اشتغال زا نیست، اما به دلیل این که ما همیشه تهدید می شویم درصورتی که ما بودجه را تصویب نکنیم موسسات بین المللی برای ما پول نمی دهند همه ساله این کاردرهاله ابهام و شک وتردید وواقع نگری صورت می گیرد که یک نوع خیانت به سرنوشت کلان ملی است.

به باوریزدان پرست تیم مالی دولت توان این را ندارند که جامعه جهانی را قناعت بدهند تا پولی که برای افغانستان اختصاص داده شده است، چطور واریز کنند وچگونه ازآن بهره برداری شود!

وکیل مردم کابل میگوید:متأسفانه کشوروابسته هستیم وحتی بودجه عادی ما هم زیرفشارخارجی ها صورت می گیرد.

بانو یزدان پرست می گوید: نهادهای دولتی درسال گذشته نتوانستند حد اوسط بودجه خود رابه مصرف برساند وبه طورنمونه شهرداری کابل تنها سال گذشته شانزده فیصد بودجه انکشافی خودرا به مصرف رسانده است که بیم آن می رود درسال 1388 هم همین سیاست تعقیب شود.