بحث پیرامون پروسۀ انتخابات وعوامل اثر گذار بر نتایج ان از مسائل است
که باید با دقت مورد تحلیل وار زیابی قرار گیرد. انتخابات در یک کشور
وقتی حائز ارزش وإعتبار است که استقلالیت پروسه حفظ، عادلانه و شفاف بر
گذار گردد. روی همین اصل لازم است تا مطابق شرائط افغانستان عوامل
وارگانهای اثر گذار بر نتائج انتخابات تشخیص و بموقع از انحصار وکنترول
کاندیدان انتخابات آینده ریاست جمهوری بیرون کشیده شوند. انتخابات در
افغانستان یک پروسه نور مال ومتعارف نیست.انتخابات افغانستان از لحاظ
تخنیک ،چگونکی بر گذاری واثر شخصیت های حقیقی وحکمی بر نتائج آن جریان
کاملا جدا از انتخابات سائر کشور های جهان است.
در کشور هائیکه دموکراسی وانتخابات بار بار تجربه وتکرار شده است مردم
درین راستا به پختگی کامل رسیده طوریکه هر فرد طور مستقل رأئی خودرا
بکار می بندد اما در افغانستان نظر افراد در گرو نظر فرد ارگان ها و
نهاد های دولتی است.مثلا نظر یک فرد بنام رئیس ، والی، ولسوال ، ملک،
ملا ومتنفذ قومی رأئی فرد واحد نبوده بلکه نظر صد ها تا هزاران تن دیگر
را در گرو دارد. مردم افغانستان بخاطر انتقال مسالمت آمیز قدرت به مردم
وجلو گیری از خشونت وخون ریزی انتخابات آزاد عادلانه وشفاف را بهترین
اصل وشیوه تعین زعامت انتخاب کرده امید وار اند در پر تو این أصل با
برگه های سبز رأئی بر تفنگ وباروت وجریان سرخ خون غلبه وراه را بسوی
جها ن مملوء از صلح ،صفا، برادری وهمسزیستی باز نمایند. با آنکه
انتخابات افغانستان با انتخابات سائر کشور ها ی مدرن وپیشرفته جهان
قابل مقایسه نیست اما تمرین وتکرار این پروسه در دراز مدت حقانیت رأئی
مردم ودموکراسی را من حیث یک ارزش پر بها در کشور مسجل میسازد.
بر کسی پوشیده نیست که جامعه افغانستان دارائی بافت وتر کیبی بخصوص خود
بوده ، شخصیت های مختلف در دهات وقصبات رأئی پیروان را به نفع خود بکار
می بندند، اما تسلط کاندیدان از قبل بالای این افراد واشخاص بخاطر اثر
گذاری بر نتائج انتخابات مشخص نیست و شکستن این هنجار ها وتعاملات هم
وقت وبهائی گزاف بکار دارد وکسی نمتیواند نقش ملا و متنفذ قومی را
بزودی کاهش دهد اما موضوع مورد بحث این مقاله اثر ارگانها ونهاد های
دولتی است که در اختیار برخی کانیدان قراردارد واین امر عادلانه بودن
نتائج انتخابات را مورد سئوال قرار داده مشکلات فراوان را ببار می
آورد. من نویسنده طور خلاصه به برخی ازین أهرم های فشار ومؤثر اشاره
مینمایم.
1- کمیسیون مستقل انتخابات:یکی
از نهاد ها ئیکه طور ارگانیک وسیستمتیک بر نتائج انتخابات اثر دارد
کمیسیون مستقل انتخابات است .هرگاه این کمیسیون استقلال خودرا حفظ نکند
میتواند با گماشتن افراد در حوزه های انتخاباتی نتائج را به نفع شخص
مورد نظر شان تغییر دهد .چنانچه در جریان ثبت نام رأئی دهندگان نیز این
تخطی ها تکرارا گزارش شده وافرادی که حامی کاندید مورد نظر کمیسیون اند
سه کارت رأئی را بدست اورده اند والبته در جریان انتخابات تخطی های
بیشتر صورت خواهد گرفت.اگر مسئولین فعلیی کمیسیون انتخابات ادعای
بیطرفی هم کنند برای هیچ فردی قابل قبول نیست. همه میدانند که این
کمیسیون از رأس تا پایه از کاندیداتوری فرد مشخص حمایت میکنند واز همین
حال بدون اشاره به دورۀ سه ماهۀ خلاء قدرت در کنار تأخیر در بر گذاری
انتخابات کماکان بر مشروعیت تمدید اقتدار جناب حامد کرزی حکم صادر
مینمایند.؟؟؟
2- ریاست ارگانهای محل:ارگان
دیگریکه بر پروسه انتخابات ورأئی مردم اثر دارد ریاست ارگانهای محل است
که باز هم تحت اثر شخص اول وهم پیما نان نظام سیاسی آن میباشد.ریاست
ارگانهای محل در آستانه بر گذاری انتخابات ریاست جمهوری سیمینار های
کوتا مدتی را زیر نام ار تقای ظرفیت ها برای والی ها ولسوال ها وشاروال
ها دائر وبر خلاف انتظاردر جهت ارتقای مهارت جلب آرائی مردم آموزشها
ومشوره های مشخص داده است .هر چند در ظاهر امرارتقای ظرفیت های کاری
مطرح میگردد اما مردم میدانند این سیمینار ها که أهداف دیگری را دنبال
میکند بجای ارتقا انحطاط ظرفیت هارا در پی دارد.؟؟؟
3- وزارت معارف : طوریکه میداند نسل جوان در انتخابات نقش با سزائی
دارند واین نسل بیشتر درچوکات معارف تنظیم میباشند همان است که جناب
رئیس جمهور یکی از مجربین پروسه انتخابات دورۀ قبل {جناب فاروق وردک}
را به وزارت معارف گماشت تا ریاست های معارف مر کز وولایات را در جریان
انتخابات به مسئولیت های شان متوجه سازد و روی همین هدف تشکیل
دارالمعلین ها را طور تشویقی در برخی از ولایات کشور منظور نموده
اند.در انتخابات دور اول حریف حامد کرزی که وزیر معارف بود ریاست های
معارف ولایات را در کنترول داشت وتوانست آراء زیاد بدست آورد وهمین
معارف بود که جناب قانونی را تا پله های نزدیک در وازه ریاست رسانیده
بود ورنه نتائج بدست آمده به مراتب کمتر ازین می بود.واین ارگان اثر
گذار بر نتائج انتخابات نیز در کنترول کاندید دست اول کشور قرار
دارد.؟؟؟
4- شورا های همبستگی ملی:این نهاد دولتی که ارتباط تنگا تنگ با عام
مردم دارد در اثر گذاری بر ننائج انتخابات کمتر از نهاد های متذکره
نیست. در شورا های همبستگی ملی ملا ومتنفذ بزودی تطمیع میگردنداین نهاد
با أهالی، متنفذین وعام مردم تماس مستقیم داشته ومیتواند موازنه را به
نفع ارباب قدرت وصاحب نعمت تغییر دهند. هر چند این ارگان آنقدر محسوس
نیست ولی اثر خیلی زیاد در تغیر آراء مردم دارد که در کنترول حامیان
کاندید مشخص میباشد .
.5- منابع پولی :اثر گذار ترین عامل بر نتائج انتخابات امکانات پولی
است.امکانات که مردم افغانستان طور معمول وسنتی حین انتخابات وگزینش
نمایندگان انتظار بدست آوردن آنرا دارند.لهذا منابع پولی در تهیه
وتنظیم چپن وچادر بخاطر جلب آرائی متنفذین وپیروان شان اثر با سزایی
دارند واین منابع بطور کل بدست رهبر نظام است که خودرا به پست ریاست
جمهوری در انتخابات 2009 کاندید نموده است.لذا ایجاب مینماید تا قبل از
بر گذاری انتخابات نهاد ها وارگانهای فوق من حیث أهرم های اثر گذار از
کنترول کاندیدان ریاست جکهوری بیرون آورده شوند.
به علاوه حامد کرزی یکی از هم پیمانان سر سخت وی که خاصیت نظام را به
نفع حزب خویش تغییر داده نیز خودرا کاندید این پست در انتخابات إعلان
نموده است که جا دارد دربخش پایانی این مقاله به دلائل استعفا وامکانات
سر شار این کاندید ومعاملات احتمالی پشت پرده نیز اشاره کنیم.
دلائل استعفا وکاندیداتوری محترم أحدی:هموطنان
ما بدرستی میدانند که شعاع برد أحزاب چون افغان ملت وستم ملی بدلیل
محدودیت های قومی وسمتی بسیار اندک است ولی با آنهم جناب أحدی رهبر حزب
افغان ملت من حیث یک کاندید امید وار به آینده از پست وزارت مالیه
استعفی داده است که میتوان دلائل این جست سیاسی را بشرح ذیل به بر رسی
گرفت.
الف:
گمان میرود که استعفی جناب أحدی بی ارتباط با إظهارات رئیس بانک جهانی
نیست که چندی قبل خواهان حسابدهی شفاف وزارت مالیه از صورت مصارف کمک
های جامعه جهانی به افغانستان شده بود.واریز شدن کمک های جهانی به
حساب های مجهول وحتی افراد باعث نگرانی جامعه جهانی شده چنانچه چندی
قبل صبغت الله سنجر رئیس بخش پالیسی ویا پولیسی دفتر ریاست جمهوری طی
مصاحبۀ گفت فعلا مجبوریم بعضی واقعیت هارا روشن سازیم وآن اینکه وزیر
مالیه وقت{که منظورش اشرف غنی احمد زی بوده} مبلغ یکصد ملیون دالر از
کمک های جامعه جهانی را بحساب شخصی اش واریز کرده بود وبه همین دلیل
رئیس جمهور وی را از سمت وزارت مالیه سبکدوش ساخت.؟؟جای تعجب است که
رئیس جمهور و مقربین درگاه تا هنوز إختلاس یکصد ملیون دالر از سر مایه
بیت المال را از مردم پنهان نموده وحالا إفشاء میسازند؟پس چگونه میتوان
بر چنین اداره فاسد وخائن به مردم إعتماد نمود.اگر این ادعای سنجر
واقعیت داشته باشد پس سکوت و پنهان کاری رئیس جمهور وتیم مربوطش درین
مورد به چه معنی است؟آیا این به معنی همان تحملی است که رئیس جمهور
باری گفت بود من به آن شهرت دارم؟ این تحمل نیست این ضعف بی اداره گی
ودر نهایت بی کفایتی وخیانت به ملت است.گمان میرود جناب أحدی نیز به
چنین ما جرائی مبتلا باشد که بخاطر فرار از تصفیه حساب از پستش استعفی
داده است.
ب:اگر
خوف از حساب دهی نباشد دلیل دوم این استعفی ارتباط دارد به مذاکرات پشت
پرده بین حامد کرزی وانور الحق أحدی، هر چند برخی أعضای حزب افغان ملت
گفته اند که بخاطر نجات از بد نامی ازین دائره خارج شده اند ،حرفی که
زمینه های پذیرش آن بسیار محدود است. کسیکه از نظام راضی نباشد ونظام
را یک اداره وحلقه فاسد وبد نام فکر کند همکاری را تا سر حد افول آفتاب
اقتدارشادامه نمیدهد.عجب است یکتعداد سیاستمداران تا
آخرین لحظه با یک نظام همکار اند اما بعد از ختم عمر نظام خودراکاملا
جدا ازان دائره معرفی میکنند.اگر أحدی نظام را نظام بد نام تشخیص داده
بود باید قبلا استعفی میکرد نه هنگامیکه ازوی تصفیه حساب مطالبه شده
بود ویا اینکه عمر حکومت حامد کرزی به نقطۀ پایانی اش نزدیک شد.
واگرایشان حقیقت را حالا فهمیده چنین شخص دیر فهم شایستگی ریاست جمهوری
را ندارد.حقیقت این است که أحدی وکرزی در یک استقامت کار میکنند وأعضای
تیم واحد اند وهمین حالا هردو مشترک أهرم های أثر گذار بر نتائج
انتخابات را در کنترول خود دارند ودر نهایت از یک کاندید مشترک حمایت
خواهند کرد.
حزب افغان ملت از گذشته تا حال:حزب
افغان ملت یکی از أحزاب پر عمر کشور است چنانچه ستم ملی در تقابل با
این حرکت شکل گرفت وهردو بنام أحزاب سمت گرا و قوم پرست مخالف وحدت ملی
گاهی هم حمایت مردم را با خود نداشته اند.این أحزاب در زمان جهاد
کاملا منحل ومتلاشی شده بودند چنانکه حزب افغان ملت دردرون محاذ ملی
جذب گردید و در چوکات آن به نفع شاه فعالیت میکرد، فعالیت که با خط
ومشی این حزب کاملا در تضاد بود.اما بعد ازینکه در نظام فعلی وسیاست
مهار گسیخته اقتصاد بازار آزاد سمت وزارت مالیه را به عهده گرفت پول
های فراوان را چون خون حیات بخش بر شریان های خشکیده ویخ زده حزبش
ترزیق وبرایش حیات تازۀ بخشید.این جناب در زمان وزارتش کنگرۀ حزب را در
هوتل انتر کانتی ننتال دائر وبر جسد مرده این تابوت گرد زده روح تازه
دمید وحال وارد رقابت های انتخاباتی گردیده.ولی باید یاد آور شوم اگر
تر فندی دیگری نباشد پیروزی بطور قطع ممکن نیست.